cshtml

 

CMENTARZ PARAFIALNY W GORLICACH

 

 

 

HISTORIA CMENTARZA

 

W roku 1764 cesarz austriacki Józef II swym dekretem nakazał przeniesie­nie cmentarzy ze wzglądów sanitarnych poza obręb miasta i likwidacją cmentarzy przy kościołach. Gorlice miały 2 równocześnie istniejące cmentarze grzebalne. Jeden przy kościele w rynku, drugi poza parkanami przy istniejącym wówczas kościółku św. Mikołaja. Tenże posiadał dookoła własny cmentarz, na któ­rym grzebano zmarłych i własne krypty. Za kościołem Św. Mikołaja istnia­ło pustkowie, były to folwarki, których właścicielem był hr. Łętowski sprzedał to z powodu zadłużenia. W 1783 r. cała połeć gruntów za niegdysiejszym małym cmentarzem nabyła od hr. Łętowskiego rodzina Piekosińskich, od tejże zaś mniejsze real­ności w czasie nieco późniejszym rodziny Moskałów, Górskich i Zabie­rowskich. Gorlicki cmentarz przy obecnym kościele w mieście nie od razu zlikwido­wano, ani prochów zmarłych i nagrobków nie przeniesiono natychmiast na nowe miejsce.

 

 

 

Nowe miejsce cmentarza dla zmarłych zlokalizowano w pobliżu kościółka Św. Mikołaja nabywając odpowiednią powierzchnię pól grzebalnych. W roku 1792 na mocy uniwersału do miast wolnych względem cmentarzy i szlachtuzów nakazano magistratom, aby po skonsultowaniu się z czyn­nikami kościelnymi wskazały lokalizację pozamiejskich pól grzebalnych i przekazały na ten cel środki.

 

Pierwsze dokumenty datują się dopiero 1850 r. W tym czasie dokonano pomiarów gruntów i powstały mapy zwane kastralnymi a na ich podstawie w r. 1871 został wprowadzony w prawie monarchii austriacko-węgierskiej system ksiąg gruntowych. W tych księgach, które znajdują się w posiada­niu miejscowego sądu widnieje własność gorlickiej parafii Narodzenia MP dotycząca 2 parcel gruntowych - jedna dotycząca cmentarza, druga kostnicy. Następne zakupy celem powiększenia powierzchni grzebalnej miały miejsce w 1929 r. kiedy to nabyto grunty od Walerii Moskal i rodziny Piekosińskich powiększając własność parafii przyległą do cmentarza od strony północno-zachodniej, zaś w 1930 r. zakupiono małe nieruchomości od strony południowej przylegające do cmentarza uzyskując własność od Karola i Józefy Zabierowskich. Po nabyciu wspomnianych gruntów Komisja złożona z pp. Kazimierza Murdzińskiego - burmistrza oraz Józefa Baruta - architekta miejskiego stwierdziła, że blok parcel zakupionych przez parafię nadaje sie na powiększenie dotychczasowego cmentarza. W taki sposób nasz cmentarz już w 1930 r. osiągnął rozmary o powierzchni niemal okazałej 2,83 ha. Ostatnia faza powiększania cmentarza parafialnego nastąpiła w 1989 r. kiedy wykonano nowe ogrodzenie w miejsce dotychczasowego - ogrodzenie z siatki przy ulicy Cmentarnej. Nowe ogrodzenie zbliżono ku chodnikowi wykorzystując niezagodpodarowaną dotychczas przestrzen, uzyskując w ten sposób miejsce o długości 200 m. szerokości 1,5 dla 40 mogił.

 

Cmentarz od strony ul. Krakowskiej, św. Mikołaja i Karwacjanów jest otoczony murem ceglano-kamiennym, który po pierwszej wojnie światowej został zbudowany w miejsce zniszczonego ceglanego. Na początku lat 30-tych zbudowano kostnicę przy murze od strony Krakowskiej. W latach 1935-1960 prócz drobnych remontów nie prowadzono żadnych prac budowlanych. W 1963 r. przeprowadzono gruntowną przebudowę ogrodzenia od strony ul. Karwacjanów w wyniku interwencji władz sanitarnych. W tym czasie za probostwa ks. Franciszka Gawlika wykonano 2 studnie z wodą do podlewania rabatów, zniwelowano i okrawężnikowano aleję drugą, 2 boksy na odpadki cmentarne, 5 ławek ogrodowych stałych.

 

W 1985 r. Społeczna Oddziałowa Komisja Opieki nad Zabytkami przy PTTK przy pomocy uczniów z Technikum Budowlanego w Gorlicach w ramach praktyki zawodowej wykonała plan cmentarza parafialnego w Gorlicach oraz rozpoczęła w porozumieniu z Wojewódzkim KOnserwatowem Zabytków inwentaryzację opisowo-fotograficzną i numerację grobów zabytkowych i historycznych. Kartoteki tej inwentaryzacji będą zakończone w 1993 r. W 1979 r. cmentarz gorlicki wpisany został przez Wojewódzkiego KOserwatora Zabytków w Nowym Sączu na listę obiektów zabytkowych podlegających prawnej ochronie państwa. 

 

W 1981 r. zbudowano ulicę Cmentarną oddzielającą cmentarz parafialny od komunalnego, tak że cmentarz parafialny został już zamknięty dla dalszego powiększania. W 1989 r. wybudowano nowe ogrodzenie przy ulicy Cmentarnej z kamiennymi filarkami i stalową konstrukcją międzysegmentową. Od ul. Karwacjanów, św. Mikołaja i Krakowskiej jest wykonany mur z ciosów kamiennych i cegły, na całej długości przykryty jest koroną w formie czterospadowego daszko-czopu, co ok. 3,5 m. wzmocniony jest prostokątnymi słupkami zwięczonymi namiotowo.

 

Bramy: jest ich cztery. Pierwsza główna trzyskrzydłowa, wykonana z kutycg artystycznie robotą kowalską prętów ułożonych w geometryczne wzory. Całość wieńczy łaciński krzyż. Przy ul. Krakowskiej i Karwacjanów dwuskrzydłowe proste bramy wykonae z prętów stalowych. Także bramka i brama od ul. Cmentarnej w najnowszej partii murów nawiązujące do formy ogrodzenia tamtej strony cmentarza.

 

Od poczatu istnienia cmentarza jego założenie miało charakter ogrodowo-parkowy. Aleje obsadzono w zasadzie jednym gatunkiem drzewa. Widać to na przykładzie ostatniej, poprzecznej alei, gdzie zachowało się kilkanaście dobrze utrzymanych lip. Cmentarz jest podzielony na 5 sektorów, a każdy sektor ma kwatery i działki.

 

Ułożenie grobów najczęsciej orientalne - ciasno umiejscowione. Przeważają nagrobki betonowe, okładane lastrikiem, z długoterminową ornamentyką, wykonane przed II wojną światową, w latach 1935 i po wojnie - głównie przez budowniczego Andrucha, którego grobowiec jest w II sektorze cmentarza parafialnego. Wcześniejsze wykonane są głównie z piaskowca, rzadziej z granitu i marmuru, okaleczone przez I wojnę światową.

 

KAPLICA MIŁKOWSKICH

 

Zbudowana jest na osi głównej gorlickiej nekropolii w stylu neogotyckim. Umieszczone na frontowej ścianie kaplicy herby Strzemiono i Ślepowron wskazują na długo sięgającą w historię Polski tradycję i zasługi rodu Miłkowskich.

 

KAPLICA PŁOCKICH

 

Wzorowana jest na neorenesansie lub neoklasycyźmie. Zarówno regularna bryła jak i klasyczne kolumny portyku, tympanon nadają obiektowi dworkowy, staropolski charakter. Surowe wnętrze zaskakuje półłukowym ołtarzykiem, którego półkolumny są identyczne jak w kościele parafialnym z czerowono białego marmuru. W podziemiach pochowani są członkowie rodu Płockich.

 

Obie kaplice ofiarowane są na wieczne czasy Kościołowi parafii NMP w Gorlicach i pod jego opiekę.

 

INWENTARYZACJA 2016 R.

 

Cmentarz parafialny w Gorlicach obejmuje swoją powierzchnią obszar 2,83 ha. O jego niezwykłości świadczą liczne krzyże, pomniki, groby i inskrypcje, których piękno przykuwa uwagę. Na cmentarzu spoczywają zarówno zwykli ludzie jak i osoby zasłużone dla społeczeństwa: księża, siostry zakonne, bojownicy o wolną i niepodległą Polskę z czasów postania styczniowego, I i II wojny światowej, lekarze, nauczyciele i pedagodzy, bibliotekarze, artyści, działacze społeczni. Według sporządzonej inwentaryzacji na dzień  6 lipca 2016 r. na cmentarzu parafialnym znajduje się 4804 groby.

Informacje dotyczące przetwarzania danych osobowych przez BlowHD Technology

Szanowni Państwo, dziękujemy za zaufanie, którym Państwo nas obdarzyli. Ochrona danych osobowych i przestrzeganie Państwa prawa w kwestii gromadzenia, przetwarzania i przekazywania Państwa danych osobowych jest dla nas najwyższym priorytetem. Poniższe informacje mają na celu zapoznanie Państwa z danymi, które gromadzimy i przetwarzamy w odniesieniu do korzystania przez Państwa z naszej strony internetowej.

Administrator danych i dane kontaktowe

Administratorem danych jest firma BlowHD Technology Mirosław Filipek, Iwierzyce 195C, 39-124 Iwierzyce. Dane kontaktowe: kontakt@mogily.pl

Rodzaj danych osobowych gromadzonych i przetwarzanych

• dane odwiedzających naszą stronę – adres IP, pliki cookies
• dane korzystających w usługi powiadomień – adres e-mail, telefon, adres IP
• dane podane przez Państwa w przypadku kontaktu – adres e-mail, imię, nazwisko, telefon
• dane osób ubiegających się o pracę – adres e-mail, imię, nazwisko, adres zamieszkania, data urodzenia, telefon, historia zatrudnienia,
• dane kontrahentów, partnerów biznesowych – dane wynikające z zawieranych umów handlowych

Cele przetwarzania danych osobowych

Dane osobowe są przetwarzane w celach: należytego działania serwisu Mogiły.pl, możliwości skorzystania z usług oferowanych za pośrednictwem serwisu Mogiły.pl, obsługi zleceń i wniosków, realizacji zadań w interesie publicznym (np. przechowywanie dokumentacji podatkowej), wynikających z prawnie uzasadnionych interesów realizowanych przez dostawcę serwisu (np. marketing bezpośredni własnych produktów, zabezpieczenie i dochodzenie roszczeń).

Odbiorcy danych

Zgodnie z definicją „odbiorcy” umieszczoną w ogólnym rozporządzeniu o ochronie danych wymienioną w art. 4 pkt 9, informujemy iż dane osobowe w trakcie ich przetwarzania mogą być ujawniane następującym kategoriom odbiorców: upoważnionym osobom zatrudnionym w firmie BlowHD Technology, administratorom cmentarzy, z którymi firma BlowHD ma podpisane umowy na korzystanie z serwisu Mogiły.pl (informacje o administratorach cmentarzy dostępne są na podstronach cmentarzy w zakładce kontakt), organom publicznym, które mogą otrzymywać dane w przypadkach innych niż w ramach konkretnego postępowania prowadzonego zgodnie z prawem Unii lub prawem polskim.

Przetwarzanie danych w państwach trzecich

Informujemy iż dane osobowe nie są przekazywane do państwa trzecich (poza Unię Europejską).

Okresy przechowywania danych

Dane osobowe są przechowywane: • w przypadku gromadzenia danych osobowych na potrzeby realizacji zamówienia lub zawarcia Umowy: od momentu zebrania danych przed zawarciem umowy w celu jej zawarcia do czasu rozwiązania umowy i realizacji przepisów wynikających z prawa podatkowego
• w przypadku przetwarzania danych osobowych wynikających z prawnie uzasadnionych interesów dostawcy Serwisu dane będą przechowywane do momentu realizacji wniosku o wycofanie danych z bazy.

Prawa związane z przetwarzaniem danych osobowych

Informujemy iż przysługuje Państwu prawo żądania dostępu do treści danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia, ograniczenia przetwarzania. Dodatkowo informujemy iż posiadają Państwo prawo wniesienia sprzeciwu oraz prawo do przenoszenia danych. Wszelkie prośby o udzielenie informacji, zapytania, unieważnienia oraz sprzeciwy wobec przetwarzania danych proszę kierować drogą mailową: kontakt@mogily.pl.

Na stronie www.mogiły.pl i podstronach cmentarzy stosowane są pliki cookies (tzw. ciasteczka) i inne pokrewne technologie. Celem ich stosowania jest zapewnienie bezpieczeństwa podczas korzystania z naszych stron oraz przygotowanie analiz i statystyk. Zakres wykorzystania plików cookies możesz określić w ustawieniach Twojej przeglądarki. Zmiany tam dokonane mogą powodować problemy z wyświetlaniem stron. Bez wprowadzenia zmian ustawień informacje w plikach cookies mogą być zapisywane w pamięci urządzenia.

Urząd Gminy w Istebnej zobowiązuje się zapewnić dostępność swojej strony internetowej zgodnie z przepisami ustawy z dnia 4 kwietnia 2019 r. o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych. Oświadczenie w sprawie dostępności ma zastosowanie do strony internetowej: Cmentarze komunalne w gminie Istebna: http://mogily.pl/start/g-cmentarze-istebna.

Status pod względem zgodności z ustawą

Strona internetowa jest częściowo zgodna z ustawą o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych z powodu niezgodności lub wyłączeń wymienionych poniżej.

Treści niedostępne

Wyłączenia

Przygotowanie deklaracji w sprawie dostępności

Deklarację sporządzono na podstawie samooceny przeprowadzonej przez podmiot publiczny.

Informacje zwrotne i dane kontaktowe

Informacja na temat procedury

Każdy ma prawo:

Żądanie musi zawierać:

Rozpatrzenie zgłoszenia powinno nastąpić niezwłocznie, najpóźniej w ciągu 7 dni. Jeśli w tym terminie zapewnienie dostępności albo zapewnienie dostępu w alternatywnej formie nie jest możliwe, powinno nastąpić najdalej w ciągu 2 miesięcy od daty zgłoszenia.

Skargi i odwołania

Na niedotrzymanie tych terminów oraz na odmowę realizacji żądania można złożyć skargę do organu nadzorującego pocztą lub drogą elektroniczną na adres:

Skargę można złożyć również do Rzecznika Praw Obywatelskich.

Dostępność architektoniczna

Budynek Urzędu Gminy w Istebnej, 43-470 Istebna 1000, w którym znajdują się następujące komórki i jednostki organizacyjne:

Opis dostępności wejścia do budynku

Budynek posiada dwa wejścia. Wejście główne ( od strony drogi powiatowej Z 2643S-1), którym można się dostać schodami oraz wejście boczne od strony parkingu za budynkiem gminy, które również posiada schody.

Opis dostępności korytarzy, schodów, windy i toalet

Toaleta dla osób poruszających się na wózkach znajduje się na parterze. Na klatkach schodowych zamontowane są poręcze.

Opis dostosowań, na przykład pochylni, platform, informacji głosowych, pętlach indukcyjnych

W budynku nie ma pętli indukcyjnych, platform oraz informacji głosowych. W budynku nie ma oznaczeń w alfabecie brajla ani oznaczeń kontrastowych lub w druku powiększonym dla osób niewidomych i słabowidzących. Brak platform oraz pochylni

Informacje o miejscu i sposobie korzystania z miejsc parkingowych wyznaczonych dla osób niepełnosprawnych

W niedalekiej odległości od wejścia głównego wyznaczono miejsce przewidziane dla osób niepełnosprawnych. Miejsce to znajduje się na parkingu obok schodów.

Informacja o prawie wstępu z psem asystującym i ewentualnych uzasadnionych ograniczeniach

Do budynku można wejść z psem asystującym i psem przewodnikiem.

Informacje dodatkowe

Ułatwienia

Informacje o możliwości skorzystania z tłumacza języka migowego na miejscu lub online

W Urzędzie Gminy jest możliwość skorzystania z pomocy tłumacza języka migowego (PJM i SJM). W przypadku chęci skorzystania z usług tłumacza i umówienia wizyty należy kontaktować się z koordynatorem do spraw dostępności w UG Istebna pod adresem e-mail: dostepnosc@istebna.eu.

Przy wejściu do budynku znajduje się domofon w którym można bezpośrednio połączyć się z sekretariatem. Pracownik sekretariatu powiadamia pracownika merytorycznej komórki lub jednostki organizacyjnej który schodzi do petenta.

Na parterze budynku znajduje się kasa w której pracownik, również ma w obowiązku powiadomienie pracownika odpowiedniej komórki lub jednostki organizacyjnej, który schodzi do petenta.

Opracował: Zespół ds. dostępności architektonicznej, cyfrowej i informacyjno-komunikacyjnej